Topiclijst

Uit Kwamcowiki
Ga naar: navigatie, zoeken

Definitie begrip

Een topiclijst is een leidraad en geheugensteun voor een onderzoeker, waarin de belangrijkste onderwerpen en focuspunten voor de uitvoering van een onderzoek zijn gerangschikt. Lijst.jpg

Uitleg betekenis begrip

Door bestudeerde theorie en/of emperische waarnemingen weet een onderzoeker welke thema's, onderwerpen en focuspunten mogelijk behandeld moeten worden om tot een conclusie over de onderzoeksvraag te komen. De thema's en onderwerpen worden in een topiclijst gerangschikt, op een wijze die voor de onderzoeker logisch is met betrekking tot de opbouw en uitvoering van het onderzoek. De topics worden geformuleerd in taal dat overeenkomt met de referentiekader van een respondent. Niet alle punten van een topiclijst hoeven behandeld te worden. Tijdens de uitvoering kan een onderzoeker zelf bepalen welke onderwerpen op dat moment wel of niet relevant zijn. Het is ook mogelijk dat topics worden gespecificeerd of aangepast in het verloop van een onderzoek. Een onderwerp kan in de topiclijst vanuit verschillende invalshoeken opgenomen zijn, om zo goed mogelijk te kunnen anticiperen op waarnemingen tijdens het uitvoeren van een onderzoek.

Geschiedenis begrip

Een topiclijst wordt uitsluitend gebruikt in kwalitatief onderzoek en met name bij onderzoeksmethoden als individuele interviews, groepinterviews en focusopdrachten. Door de open en suggestieve aard van kwalitatief onderzoek is een topiclijst vereist als leidraad en geheugensteun.

Voorbeeld


Hieronder volgt een voorbeeld van een topiclijst opgesteld door Linda Duits en Pauline van Romondt Vis voor hun onderzoek genaamd Girls make sense: Girls, celebrities and identities uit 2009. De publicatie is te vinden in de European Journal of Cultural Studies, editie 12, p. 41 [1] Cs.jpeg


Opzet focusgroepen


Voorafgaand (zie Bloor) laten we ze een korte vragenlijst invullen – zie beneden.


Deel 1


We laten de aflevering in drie delen zien. Ieder deel duurt 15 minuten, daarna hebben we 15 minuten om over dit deel te praten. Vervolgens een korte (plas)pauze.

Na het 1e en 2e deel vragen we de groep het segment na te vertellen: “Kan je me iets vertellen over wat je net hebt gezien”. We laten ze dit terugkoppelen naar zichzelf door te vragen: “Waarom vielen juist die dingen je op”. Na het 1e blok vragen we bovendien: “Als je jezelf vergelijkt met ..., vind je jezelf dan hetzelfde of juist heel anders”.

Na het 3e blok vragen we iets anders, omdat ze nu waarschijnlijk dezelfde vragen anticiperen. We vragen “Hoe bereik je nu de top volgens Rise & Rise?” Ze moeten dan 5 factoren noemen. Daarna vragen we “Zijn er ook nog andere factoren die een rol kunnen spelen of niet?”. Vervolgens moeten ze een hierarchie maken van 5 factoren die succes bepalen.


Deel 2


“We willen nu graag dat jullie zelf een Rise & Rise maken over een denkbeeldig iemand” MTV-rollenspel.

Het gesprek op zijn beloop laten. Wanneer ze te snel in het verhaal duiken; bijsturen en vragen naar de beschrijving.

1: “Wie is de persoon? Beschrijf haar: Wat zie en hoor ik als ik naar een concert van haar ga?”

2: Hoe ziet het programma er uit:

- “Wie zijn de vertellers?”

- “Wat vertellen ze?”

- “Wanneer is het verhaal af?”


Deel 3


Kan je zelf ook beroemd worden? Waarom (wel/niet)?

Wat is niet ter tafel gekomen aan de hand van deze checklist:

- leeftijd

- uiterlijk

- etniciteit




Voorbeeld in bestaand onderzoek

In 2007 zijn er met gebruikmaking van een topiclijst individuele interviews en groepsinterviews gehouden met Turkse en Marokkaanse moeders, over de rol van ouders in de seksuele opvoeding van kinderen. Het onderzoek is uitgevoerd door Laura van Lee en Ineke Mouthaan. De topiclijst diende als richtlijn voor groepsgesprekken en bevatte thema's die in elk geval aan bod moesten komen. De publicatie is te raadplegen via deze link. [2]

In 2007 heeft Wendy Gettemans onderzoek gedaan naar de informatiebehoefte omtrent relaties en seksualiteit bij islamitische jongeren. Er wordt in dit onderzoek verondersteld dat islamitische jongeren andere noden en behoeften hebben dan hun autochtone leeftijdsgenoten. Om deze hyptohese te kunnen toetsen heeft Gettemans diepte-interviews gehouden waarbij ze gebruik maakte van een topiclijst. Hier is de link naar het onderzoek : [3]

Gerelateerde begrippen

Topiclijsten kunnen onder andere in de volgende onderzoeksmethoden gevonden worden;

  • Focusgroep waarbij gebruik wordt gemaakt van Focusopdracht. Het is voor de onderzoeker van belang dat alle gewenste onderwerpen ook daadwerkelijk ter sprake komen in de focusopdracht.
  • Interview in een semi-gestructureerd interview wordt vaak gebruikgemaakt van een topiclijst. Hierbij staan de exacte vragen die de onderzoeker zal stellen niet vast, maar wordt wel gebruikgemaakt van een 'geheugensteuntje' dat ervoor zorgt dat het interview niet afdwaalt en slechts over het onderwerp gesproken wordt.
  • Wanneer een onderzoeker een participerende observatie uitvoert wordt vaak gebruikgemaakt van een topiclijst. Met behulp van een topiclijst kan de onderzoeker die de participerende observatie uitvoert de kans op afleiding verminderen. Door de topiclijst nauwkeurig na te gaan kan men ervoor zorgen dat de focus van de observatie op het vooraf vastgestelde onderwerp blijft.

Links

Publicatie: Wester et al. (2006) [4]

Publicatie onderzoek: Duits & Van Romondt Vis (2009) [5]

Literatuurlijst

Wester, F., Renckstorf, K. & Scheepers, P. (2006). Onderzoekstypen in de communicatiewetenschap. Alphen aan den Rijn: Kluwer


Duits, L. & Van Romondt Vis, P. (2009). Girls make sense: girls, celebrities and identities. European journal of cultural studies, 12(1), 41-58.


Van Lee, L. & Mouthaan, I. (2007). Ouders en de seksuele opvoeding van kinderen: Marokkaanse en Turkse moeders aan het woord. Tijdschrift voor Seksuologie. Utrecht: Rutgers Nisso Groep